członkowie

Białowieski Park Narodowy

Drukuj
PDF

Białowieski Park Narodowy (BPN) jest najstarszym parkiem narodowym w Polsce. Jego początki sięgają 1921 r., kiedy to na fragmencie najlepiej zachowanej pierwotnej Puszczy utworzono rezerwat ścisły, który stał się zalążkiem dzisiejszego Parku. Dziś powierzchnia BPN wynosi 10 517 ha, z tego ponad 6050 ha pozostaje pod ochroną ścisłą.

Turyści, którzy pragną kontaktu z dziką przyrodą, powinni koniecznie odwiedzić BPN. Właśnie tutaj, w północno-wschodniej Polsce, chronimy ostatnie na niżu Europy lasy naturalne o charakterze pierwotnym, jakie przed wiekami rozciągały się w strefie lasów liściastych i mieszanych. Są to lasy wielowiekowe i wielogatunkowe, o zróżnicowanej strukturze przestrzennej i niespotykanym bogactwie świata roślin, grzybów i zwierząt. Mało jest tu gatunków związanych ze środowiskami przekształconymi przez człowieka, a bardzo dużo charakterystycznych dla lasów naturalnych i pierwotnych, które gdzie indziej zostały już wytępione lub są poważnie zagrożone. Spośród ptaków spotykamy tu np.: sóweczkę, dzięcioła trójpalczastego i białogrzbietego; z chrząszczy – żerdziankę Urussowa, pachnicę dębową, rozmiazga kolweńskiego, z motyli – okazałą lotnicę zyskę czy szlaczkonia torfowca.

 

Foto 1

Dowodami wyjątkowych walorów BPN było wpisanie go w 1977 r. przez UNESCO na listę Rezerwatów Biosfery M&B, a w 1979 r. na listę światowego Dziedzictwa Ludzkości. W 1992 r. status ten UNESCO rozszerzyło na przylegający po białoruskiej stronie fragment Parku Narodowego „Białowieżskaja Puszcza”.

Obręb Ochronny Ołówka. Fot. Renata i Marek Kosińscy.
Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku http://bpn.com.pl/

Żubr


Symbolem Parku i Puszczy Białowieskiej (PB) jest żubr – największy ssak Europy. Ciężar dorosłych samców waha się od 440 do 920 kg. Krowy są mniejsze, ich ciężar waha się od 320 do 640 kg. Ostatnie wolne stado żubrów wyniszczono w PB w okresie I wojny światowej. W 1919 roku zginął ostatni osobnik. W 1929 r. sprowadzono tu żubry zachowane jeszcze w ogrodach zoologicznych i zwierzyńcach. Zdolne do rozmnażania osobniki umieszczono w specjalnie wybudowanym w PB rezerwacie, gdzie pod okiem doświadczonych osób rozpoczęto długą i trudną hodowlę. Po zwiększeniu populacji żubrów, w 1952 r. pierwsze osobniki wypuszczono na wolność. Pomyślna ich aklimatyzacja pozwoliła na przywrócenie przyrodzie gatunku, któremu groziło wymarcie. Foto 2Obecnie występuje tu najbardziej liczna populacja wolnościowa na świecie. W polskiej części PB szacowana jest na ok. 500 szt. Mimo niewątpliwych osiągnięć w restytucji żubra, zawdzięczanych wieloletnim staraniom uczonych i pracowników parku, musimy pamiętać, że jest on ciągle gatunkiem zagrożonym ze względu na wysokie pokrewieństwo wszystkich żyjących osobników. W obecnych warunkach przyrodniczych żubry nie są w stanie egzystować bez specjalnej ochrony i opieki człowieka. Wciąż są gatunkiem chronionym o najwyższym priorytecie.


Stado żubrów w Puszczy Białowieskiej. Fot. Renata i Marek Kosińscy.
Atrakcje Białowieskiego Parku Narodowego

Obręb Ochronny Orłówka

 

Foto 3
Najcenniejszym obiektem przyrodniczym Parku, zawierającym najlepiej zachowany w Europie fragment nizinnego lasu naturalnego o cechach lasu pierwotnego jest Obszar Ochrony Ścisłej w Obrębie Ochronnym Orłówka. Od ponad 90 lat teren ten objęty jest ochroną ścisłą. Ochronie podlegają tu wszystkie elementy przyrody: gleba, stosunki wodne, rośliny, zwierzęta, krajobraz oraz pozostałości dawnej działalności ludzkiej (np. kurhany, drzewa bartne, mielerze). Celem takiej ochrony jest umożliwienie naturalnego przebiegu procesów przyrodniczych. Dzięki obecności dużej ilości martwego drewna, właśnie w OOŚ występują związane z nim, najrzadsze gatunki grzybów (np. pniarek różowy, soplówka gałęzista, białak północny) i zwierząt (owady: bogatek wspaniały, rozmiazg kolweński, pachnica dębowa czy dzięcioły: trójpalczasty i białogrzbiety). Dla ogółu turystów dostępna jest trasa długości 4 km, nie oznakowana w terenie, którą można zwiedzić z licencjonowanym przewodnikiem, w grupie do 20 osób.


Obręb Ochronny Ołówka Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Janusz Korbel.

Foto 4Turyści w zwiedzający Obręb Ochronny Orłówka Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Kamil Witkoś.


Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku http://bpn.com.pl/

 

Obręb Ochronny Hwoźna


Obręb Ochronny Hwoźna (OOH) położony jest w północnej części BPN. Został on utworzony na bazie kompleksów leśnych przejętych z Lasów Państwowych w 1996 roku, kiedy BPN został poszerzony. Teren Obrębu pokrywają głównie lasy, które w wielu miejscach zachowały swój naturalny charakter. Obszar Obrębu w szeroki sposób udostępniony jest zarówno dla turystyki pieszej, jak i rowerowej. Ponad 25 km szlaków pieszych i 14 km szlaków rowerowych ukazuje najciekawsze fragmenty tego zakątka Parku. Liczne obiekty, tj. wiaty turystyczne, kładki i punkty widokowe ułatwiają zwiedzanie i obcowanie z przyrodą. Po szlakach Obrębu można poruszać się nieodpłatnie. Na terenie Obrębu Ochronnego Hwoźna znajdują się dwie ostoje żubrów.Foto 5 Jedna z nich położona jest w uroczysku Kosy Most, przy moście na rzece Narewka, druga tuż za wsią Stare Masiewo. Są tu postawione platformy obserwacyjne, z których można obserwować żubry i inne zwierzęta. Informacje na tablicach pomagają poznać historię i biologię żubra. Dalej na łąkach znajdują się duże magazyno-paśniki w postaci tradycyjnych brogów, które w okresie zimy służą do dokarmiania stada żubrów.


Turyści zwiedzający Obręb Ochronny Hwoźna Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Kamil Witkoś.
Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku
http://bpn.com.pl/

Park Pałacowy


Park Pałacowy (powierzchnia ok. 50 ha), położony w centrum Białowieży, został założony w końcu XIX i na pocz. XX w. w otoczeniu wznoszonego w latach 1889 – 1894 pałacu carskiego. Park w stylu angielskim, nazywanym też krajobrazowym, zaprojektował znany polski projektant – Walery Kronenberg. Otoczony zielenią drzew, stoi tu najstarszy budynek w Białowieży - drewniany dworek z 1845 r. Od 1996 r. jest on siedzibą Ośrodka Edukacji Przyrodniczej BPN. Na grobli przecinającej stawy znajduje się najstarszy zabytek w Białowieży, obelisk z piaskowca, upamiętniający polowanie Augusta III Sasa w 1752 r. Na wzgórzu pałacowym zwraca uwagę turystów grupa, liczących dziś ponad 300 lat, dębów szypułkowych. Foto 6Park Pałacowy wpisany jest do rejestru zabytków woj. podlaskiego i chroniony jako zabytkowe założenie parkowe o randze krajowej. Na turystów, pragnących poznać historię i przyrodę tego miejsca, czekają dwie ścieżki edukacyjne z tablicami informacyjnymi: przyrodnicza ,,Drzewa Parku Pałacowego’’ i historyczna ,,Zabytki Parku Pałacowego”.


Drewniany dworek z 1845 r. - obecnie siedziba Ośrodka Edukacji Przyrodniczej. Fot. Archiwum BPN.
Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku http://bpn.com.pl/

 

Rezerwat Pokazowy Żubrów

 

Rezerwat Pokazowy Żubrów położony jest przy szosie Hajnówka – Białowieża. Prezentowana jest w nim grupa żubrów, składająca się z jednego dorosłego samca, kilku żubrzyc oraz ich potomstwa. W rezerwacie pokazana jest grupa koników typu tarpana oraz żyjące w Puszczy jelenie, sarny, dziki, łosie. Z drapieżników można podziwiać watahę wilków, rysia oraz żbiki.Foto 7 Uzupełnieniem ekspozycji są żubronie – mieszańce (hybrydy) żubra z bydłem domowym. Rezerwat czynny jest codziennie, w sezonie (od połowy kwietnia do połowy października) w godzinach 9:00–17:00, poza sezonem oprócz poniedziałków w godzinach 8:00–16:00.

Żubry w Rezerwacie Pokazowym Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Archiwum BPN.
Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku http://bpn.com.pl/

 

 

Muzeum Przyrodniczo-Leśne


Muzeum Przyrodniczo-Leśne jest jednym z nowocześniejszych muzeów przyrodniczych w Polsce. W dwóch salach wystawowych prezentowana jest przyroda i historia Puszczy Białowieskiej oraz wielowiekowa działalność człowieka na tym terenie. Eksponowane są najbardziej charakterystyczne dla Puszczy zbiorowiska leśne: grąd, ols, łęg, bór sosnowy, borealna świerczyna bagienna. Ponadto zaprezentowane są: życie podziemne w lesie, świat bezkręgowców (zarówno ten w skali 1:1 jak i znacznie powiększony), zwierzęta kopytne, drapieżne oraz ptaki. Pozostałe dioramy przybliżają świat zwierząt i roślin związanych ze środowiskiem wodnym (rzeka), fazy rozkładu drewna i bogactwo grzybów. W części historycznej ukazano sianokosy, bartnictwo, przerób drewna na terpentynę i węgiel drzewny oraz wąskotorowe kolejki leśne. Stałą ekspozycję przyrodniczą można zwiedzać z przewodnikiem lub audioprzewodnikiem.


Foto 8Muzeum organizuje również wystawy czasowe: przyrodnicze, fotograficzne, malarskie, rzeźbiarskie, itp., projekcje filmów przyrodniczych. Dysponuje salą konferencyjną ze 176 miejscami z pełnym wyposażeniem i z dwoma stanowiskami do tłumaczenia symultanicznego. Czynne jest: w sezonie (od połowy kwietnia do połowy października) przez cały tydzień w godzinach 9:00–16:30, a w sobotę i niedzielę do 17:00; poza sezonem od wtorku do niedzieli w godzinach 9:00–16:00


Diorama „Wilki” w Muzeum Przyrodniczo-Leśnym BPN. Fot. Archiwum BPN.
Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku http://bpn.com.pl/

 

Informacje praktyczne

 

Bilety wstępu do obiektów BPN można nabyć w obiektach Parku:

  • w kasie Rezerwatu Pokazowego Żubrów
  • w kasie Muzeum Przyrodniczo-Leśnego
  • w Recepcji Pokoi Gościnnych Białowieskiego Parku Narodowego.

Z bliższymi informacjami oraz zasadami zwiedzania BPN można zapoznać się na stronie internetowej Parku
http://bpn.com.pl/
Foto 9„Pokoje Gościnne" Białowieskiego Parku Narodowego znajdują się w Białowieży, na terenie objętego strefą ciszy zabytkowego Parku Pałacowego. Obiekt jest przystosowany do potrzeb osób poruszających się na wózkach inwalidzkich. Gwarantuje wszystkim Gościom spokój i dobry wypoczynek w bliskim sąsiedztwie bogatej przyrody. Jego usytuowanie sprawia, że jest doskonałym punktem wypadowym do zwiedzania Białowieskiego Parku Narodowego i wędrówek szlakami turystycznymi Puszczy Białowieskiej. W budynku, w którym mieszczą się „Pokoje Gościnne" znajduje się również restauracja, Muzeum Przyrodniczo-Leśne z punktem sprzedaży pamiątek oraz Dyrekcja Białowieskiego Parku Narodowego.Foto 10 „Pokoje Gościnne" oferują 107 miejsc noclegowych w 44 pokojach.


Pokoje Gościnne Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Mateusz Szymura.

Pokoje Gościnne Białowieskiego Parku Narodowego. Fot. Archiwum BPN.

Z bliższymi informacjami na można zapoznać się na stronie internetowej Parku

 

http://bpn.com.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=637&Itemid=277

 

 

Gmina Miejska Kraków

Drukuj
PDF

Opis:

Historyczne centrum Krakowa

KRYTERIUM: IV
Kraków – miasto królewskie, dawna stolica Polski jest miejscem o długiej i bogatej historii. Ze względu na swoją historyczną rolę i liczne zabytki, stał się symbolem polskiej tożsamości.
Lokacja miasta na prawie magdeburskim w 1257 roku anektując wcześniejsze osady z ich budowlami sakralnymi, wytyczyła szachownicowy plan miasta otoczonego murami obronnymi, z największym w Europie kwadratowym rynkiem. Do dzisiaj obszar ten stanowi jądro kompozycyjne Krakowa i funkcjonuje jako jego centrum. Średniowieczne miasto otoczone było zespołem fortyfikacji, z których pozostał Barbakan oraz fragmenty murów z Bramą Floriańską i basztami Pasamoników, Stolarską oraz Ciesielską. W miejscu murów, obronnych, wałów i fos w XIX w. utworzony został jedyny w swoim rodzaju park – Planty Krakowskie, które jak niegdyś fortyfikacje, pierścieniem otaczają najstarszą część miasta.

Teren historycznego centrum nasycony jest zabytkowymi kamienicami mieszczańskimi, dworami i pałacami, a także licznymi kościołami i klasztorami (kościół Mariacki, ŚŚ. Piotra i Pawła, Św. Andrzeja, dominikanów, franciszkanów), budowlami publicznymi o charakterze reprezentacyjnym i komercyjnym (Wieża Ratuszowa, Sukiennice, Magistrat Krakowski) oraz budynkami uniwersyteckimi (Collegium Maius, Collegium Iuridicum). Architektura Krakowa charakteryzuje się niezwykłą różnorodnością – każda epoka artystyczna pozostawiła w tym mieście swój ślad. Oś średniowiecznego centrum wyznacza „Droga Królewska” prowadząca od Bramy Floriańskiej z Barbakanem, poprzez ulicę Floriańską, Grodzką i Kanoniczą na górujące nad miastem Wzgórze Wawelskie. Od końca pierwszego tysiąclecia n.e. Wawel odgrywał rolę ośrodka władzy świeckiej i kościelnej, o czym świadczą relikty zabudowań pochodzących już z IX w., przede wszystkich zaś renesansowy Zamek Królewski wzniesiony na fundamentach wcześniejszych budowli oraz gotycka Katedra pw. ŚŚ. Stanisława i Wacława – miejsce koronacji królów polskich i ich nekropolia.

W roku 1335 król Kazimierz Wielki na prawie magdeburskim ulokował na ówczesnej wyspie wiślanej nowe miasto Kazimierz. Na rynku, którego pozostałością jest obecny Plac Wolnica, wzniesiono m.in. ratusz, wagę oraz kramy sukienne. Miasto, które dzięki znakomicie funkcjonującemu handlowi i rzemiosłu szybko stało się bogatym ośrodkiem, także otoczone zostało murami obronnymi, podkreślającymi jego autonomię. W końcu XV wieku po wschodniej stronie Kazimierza wytworzyło się Oppidum Judeorum – miasto żydowskie z ulicą Szeroką jako centrum, oddzielone murem od części chrześcijańskiej, cieszącej się licznymi przywilejami nadanymi przez królów polskich.
Obok kamienic i klasztorów, wśród których poczesne miejsce zajmuje klasztor paulinów na Skałce (miejsce śmierci Św. Stanisława, patrona Polski i nekropolia wybitnych osobistości polskiej kultury), zachowane są liczne synagogi i kirkut - cmentarz żydowski. Pomiędzy Krakowem lokacyjnym a Kazimierzem znajduje się Wawel oraz dzielnica Stradom.
Historia i rozwój miasta nierozerwalnie związane są z ufundowanym w 1364 r. przez Kazimierza Wielkiego Uniwersytetem – Studium Generale. Ten jeden z najstarszych w Europie uniwersytetów, od XIX w. nazywany Uniwersytetem Jagiellońskim, do dziś stanowi ośrodek naukowy o międzynarodowej randze.
W uznaniu wysokich wartości historycznych, architektonicznych i kulturalnych, historyczne centrum Krakowa wpisane zostało jako jeden z pierwszych obiektów na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 1978 roku. Obszar wpisu obejmuje Wzgórze Wawelskie, Stare Miasto w obrębie Plant oraz dzielnicę Kazimierz ze Stradomiem.

.........................................................................
Dodatkowe informacje

Przedstawiciel:
Jacek Majchrowski – Prezydent Miasta Krakowa

Osoby do kontaktu:
Stanisław Dziedzic – Dyrektor Wydziału Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Ewa Glińska-Holcer - Wydział Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Referat Dziedzictwa Kulturowego
........................................................................
Adres: Urząd Miasta Krakowa, Plac Wszystkich Świętych 11, 31-004 Kraków
tel. +48 12 616 1929
........................................................................
Linki na temat innych atrakcji tego miejsca lub miasta:
Miasto Kraków http://www.krakow.pl

 

Parafia Rzymskokatolicka Św. Michała Archanioła w Dębnie

Drukuj
PDF

Gotycki drewniany kościół parafialny w Dębnie Podhalańskim w powiecie nowotarskim/ Wybudowany w II poł. XV w. Świątynia o konstrukcji zrębowej, z zachowaną po dzień dzisiejszy przebogatą polichromią, powstałą ok. roku 1500 - najstarsza w całości zachowana europejska polichromia tworzona na drewnie. Konserwatorzy doliczyli się tu 77 motywów występujących w 12 układach i 33 wariantach kolorystycznych.We wnętrzu znajdziemy cenne zabytki rzeźby i malarstwa gotyckiego. Do najcenniejszych należą m.in.: ołtarz główny - tryptyk z początku XVI w.(cenny zabytek malarstwa tablicowego), malowane gotyckie tabernakulum wykonane z drewna w XIV w. oraz krucyfiks z ok. 1380 r.Według dawnej klasyfikacji świątynię zaliczano do zabytków klasy zerowej. W 2003 r., w uznaniu niezwykłych walorów historyczno - artystycznych tego obiektu,świątynia znajdująca się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego, została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Dodatkowe informacje

Przedstawiciel: ks. Józef Milan - Proboszcz

Tel: 018 275 17 97

 

Adres: Kościelna 42, 34-434, Dębno

 

Parafia św. Józefa w Sękowej

Drukuj
PDF

 

Zabytkowy kościół św. św. Filipa i Jakuba Apostołów w Sękowej to wykonany z ręcznie ciosanych bierwion, wzniesiony około 1520 roku. Zniszczony został przez wojska austro-węgierskie w czasie kampanii gorlickiej I wojny św., które urządziły tu stajnię, a drewno przeznaczyły na budowę umocnień obronnych. Kościół odrestaurowano w 1918 roku. W świątyni zachowały się jedynie późnogotyckie portale, chrzcielnica z 1522 r., późnorenesansowy ołtarz z XVII wieku oraz polichromia. Świątynia została uhonorowana w 1994 roku przez organizację Europa Nostra za wzorową konserwację.

Więcej…

Parafia Rzymskokatolicka p.w. św. Andrzeja Apostoła w Lipnicy Murowanej

Drukuj
PDF

Prawie tak samo odległa od Krakowa, Tarnowa i Nowego Sącza (ok. 50 km), w centrum wiejskich terenów, leży piękna i stara Lipnica Murowana.

Więcej…